Eksodus 22

Status van die hoofstuk: konsep

Sien jy iets wat nie reg is nie? Tik op 'n versnommer om die vers na te gaan of 'n verandering voor te stel.

1As die dief tydens die inbraak aangetref word en hy word geslaan en sterf, is daar vir hom geen bloedskuld nie.

Letterlik: daar is geen bloed vir hom nie.

אִם־בַּמַּחְתֶּ֛רֶת יִמָּצֵ֥א הַגַּנָּ֖ב וְהֻכָּ֣ה וָמֵ֑ת אֵ֥ין ל֖וֹ דָּמִֽים׃“If a man steals an ox or a sheep and slaughters or sells it, he must repay five oxen for an ox and four sheep for a sheep. 2As die son oor hom opgekom het, is daar bloedskuld vir hom; hy moet ten volle betaal. As hy niks het nie, moet hy weens sy diefstal verkoop word.

Letterlik: is daar bloede vir hom.

אִם־זָרְחָ֥ה הַשֶּׁ֛מֶשׁ עָלָ֖יו דָּמִ֣ים ל֑וֹ שַׁלֵּ֣ם יְשַׁלֵּ֔ם אִם־אֵ֣ין ל֔וֹ וְנִמְכַּ֖ר בִּגְנֵבָתֽוֹ׃If a thief is caught breaking in and is beaten to death, no one shall be guilty of bloodshed. 3As die gesteelde ding sekerlik in sy hand gevind word, lewend, van ’n os tot ’n esel tot ’n lam, moet hy dubbel betaal.אִֽם־הִמָּצֵא֩ תִמָּצֵ֨א בְיָד֜וֹ הַגְּנֵבָ֗ה מִשּׁ֧וֹר עַד־חֲמ֛וֹר עַד־שֶׂ֖ה חַיִּ֑ים שְׁנַ֖יִם יְשַׁלֵּֽם׃ סBut if it happens after sunrise, there is guilt for his bloodshed. A thief must make full restitution; if he has nothing, he himself shall be sold for his theft.

4Wanneer iemand ’n veld of ’n wingerd laat afwei en hy laat sy vee los, en dit wei in die veld van ’n ander, moet hy van die beste van sy eie veld en die beste van sy wingerd betaal.כִּ֤י יַבְעֶר־אִישׁ֙ שָׂדֶ֣ה אוֹ־כֶ֔רֶם וְשִׁלַּח֙ אֶת־וּבִעֵ֖ר בִּשְׂדֵ֣ה אַחֵ֑ר מֵיטַ֥ב שָׂדֵ֛הוּ וּמֵיטַ֥ב כַּרְמ֖וֹ יְשַׁלֵּֽם׃ סIf what was stolen is actually found alive in his possession—whether ox or donkey or sheep—he must pay back double.

5Wanneer ’n vuur uitbreek en op dorings stuit, en ’n graanstapel of die staande koring of die veld word verteer, moet die een wat die brand aangesteek het, ten volle betaal vir die brand.כִּֽי־תֵצֵ֨א אֵ֜שׁ וּמָצְאָ֤ה קֹצִים֙ וְנֶאֱכַ֣ל גָּדִ֔ישׁ א֥וֹ הַקָּמָ֖ה א֣וֹ הַשָּׂדֶ֑ה שַׁלֵּ֣ם יְשַׁלֵּ֔ם הַמַּבְעִ֖ר אֶת־הַבְּעֵרָֽה׃ סIf a man grazes his livestock in a field or vineyard and allows them to stray so that they graze in someone else’s field, he must make restitution from the best of his own field or vineyard.

6Wanneer iemand aan sy naaste silwer of voorwerpe gee om te bewaar, en dit word uit die huis van die man gesteel: as die dief gevind word, moet hy dubbel betaal.כִּֽי־יִתֵּן֩ אִ֨ישׁ אֶל־רֵעֵ֜הוּ כֶּ֤סֶף אֽוֹ־כֵלִים֙ לִשְׁמֹ֔ר וְגֻנַּ֖ב מִבֵּ֣ית הָאִ֑ישׁ אִם־יִמָּצֵ֥א הַגַּנָּ֖ב יְשַׁלֵּ֥ם שְׁנָֽיִם׃If a fire breaks out and spreads to thornbushes so that it consumes stacked or standing grain, or the whole field, the one who started the fire must make full restitution. 7As die dief nie gevind word nie, moet die eienaar van die huis na God nader kom, of hy nie sy hand uitgesteek het na die goed van sy naaste nie.

Of: die regters.

אִם־לֹ֤א יִמָּצֵא֙ הַגַּנָּ֔ב וְנִקְרַ֥ב בַּֽעַל־הַבַּ֖יִת אֶל־הָֽאֱלֹהִ֑ים אִם־לֹ֥א שָׁלַ֛ח יָד֖וֹ בִּמְלֶ֥אכֶת רֵעֵֽהוּ׃If a man gives his neighbor money or goods for safekeeping and they are stolen from the neighbor’s house, the thief, if caught, must pay back double. 8Oor elke saak van oortreding, oor ’n os, oor ’n esel, oor ’n lam, oor ’n kleed, oor elke verlore ding waarvan iemand sê: “Dit is dit” – tot by God sal die saak van altwee kom. Hy wie God skuldig bevind, moet dubbel aan sy naaste betaal.

Of: die regters.

עַֽל־כָּל־דְּבַר־פֶּ֡שַׁע עַל־שׁ֡וֹר עַל־חֲ֠מוֹר עַל־שֶׂ֨ה עַל־שַׂלְמָ֜ה עַל־כָּל־אֲבֵדָ֗ה אֲשֶׁ֤ר יֹאמַר֙ כִּי־ה֣וּא זֶ֔ה עַ֚ד הָֽאֱלֹהִ֔ים יָבֹ֖א דְּבַר־שְׁנֵיהֶ֑ם אֲשֶׁ֤ר יַרְשִׁיעֻן֙ אֱלֹהִ֔ים יְשַׁלֵּ֥ם שְׁנַ֖יִם לְרֵעֵֽהוּ׃ סIf the thief is not found, the owner of the house must appear before the judges to determine whether he has taken his neighbor’s property. 9Wanneer iemand aan sy naaste ’n esel of ’n os of ’n lam, of enige dier, gee om te bewaar, en dit sterf of word beseer of word weggevoer, sonder dat iemand dit sien,כִּֽי־יִתֵּן֩ אִ֨ישׁ אֶל־רֵעֵ֜הוּ חֲמ֨וֹר אוֹ־שׁ֥וֹר אוֹ־שֶׂ֛ה וְכָל־בְּהֵמָ֖ה לִשְׁמֹ֑ר וּמֵ֛ת אוֹ־נִשְׁבַּ֥ר אוֹ־נִשְׁבָּ֖ה אֵ֥ין רֹאֶֽה׃In all cases of illegal possession of an ox, a donkey, a sheep, a garment, or any lost item that someone claims, ‘This is mine,’ both parties shall bring their cases before the judges. The one whom the judges find guilty must pay back double to his neighbor. 10sal ’n eed by die HERE tussen altwee wees, of hy nie sy hand uitgesteek het na die goed van sy naaste nie; en sy eienaar sal dit aanneem, en hy hoef nie te betaal nie.

Letterlik: ’n eed van die HERE.

שְׁבֻעַ֣ת יְהוָ֗ה תִּהְיֶה֙ בֵּ֣ין שְׁנֵיהֶ֔ם אִם־לֹ֥א שָׁלַ֛ח יָד֖וֹ בִּמְלֶ֣אכֶת רֵעֵ֑הוּ וְלָקַ֥ח בְּעָלָ֖יו וְלֹ֥א יְשַׁלֵּֽם׃If a man gives a donkey, an ox, a sheep, or any other animal to be cared for by his neighbor, but it dies or is injured or stolen while no one is watching, 11Maar as dit sekerlik van hom af gesteel word, moet hy aan sy eienaar betaal.וְאִם־גָּנֹ֥ב יִגָּנֵ֖ב מֵעִמּ֑וֹ יְשַׁלֵּ֖ם לִבְעָלָֽיו׃an oath before the LORD shall be made between the parties to determine whether or not the man has taken his neighbor’s property. The owner must accept the oath and require no restitution. 12As dit sekerlik verskeur word, moet hy dit as getuie bring; vir die verskeurde dier hoef hy nie te betaal nie.אִם־טָרֹ֥ף יִטָּרֵ֖ף יְבִאֵ֣הוּ עֵ֑ד הַטְּרֵפָ֖ה לֹ֥א יְשַׁלֵּֽם׃ פBut if the animal was actually stolen from the neighbor, he must make restitution to the owner.

13En wanneer iemand by sy naaste leen, en dit word beseer of sterf, terwyl sy eienaar nie by dit is nie, moet hy ten volle betaal.וְכִֽי־יִשְׁאַ֥ל אִ֛ישׁ מֵעִ֥ם רֵעֵ֖הוּ וְנִשְׁבַּ֣ר אוֹ־מֵ֑ת בְּעָלָ֥יו אֵין־עִמּ֖וֹ שַׁלֵּ֥ם יְשַׁלֵּֽם׃If the animal was torn to pieces, he shall bring it as evidence; he need not make restitution for the torn carcass. 14As sy eienaar by dit is, hoef hy nie te betaal nie. As dit gehuur is, het dit vir sy huurgeld gekom.

Of: As hy ’n huurling is, het hy vir sy loon gekom.

אִם־בְּעָלָ֥יו עִמּ֖וֹ לֹ֣א יְשַׁלֵּ֑ם אִם־שָׂכִ֣יר ה֔וּא בָּ֖א בִּשְׂכָרֽוֹ׃ סIf a man borrows an animal from his neighbor and it is injured or dies while its owner is not present, he must make full restitution.

15En wanneer ’n man ’n maagd verlei wat nie verloof is nie, en hy lê by haar, moet hy sekerlik die bruidsprys vir haar betaal om haar vir hom as vrou te hê.וְכִֽי־יְפַתֶּ֣ה אִ֗ישׁ בְּתוּלָ֛ה אֲשֶׁ֥ר לֹא־אֹרָ֖שָׂה וְשָׁכַ֣ב עִמָּ֑הּ מָהֹ֛ר יִמְהָרֶ֥נָּה לּ֖וֹ לְאִשָּֽׁה׃If the owner was present, no restitution is required. If the animal was rented, the fee covers the loss. 16As haar vader beslis weier om haar aan hom te gee, moet hy silwer afweeg volgens die bruidsprys vir maagde.אִם־מָאֵ֧ן יְמָאֵ֛ן אָבִ֖יהָ לְתִתָּ֣הּ ל֑וֹ כֶּ֣סֶף יִשְׁקֹ֔ל כְּמֹ֖הַר הַבְּתוּלֹֽת׃ סIf a man seduces a virgin who is not pledged in marriage and sleeps with her, he must pay the full dowry for her to be his wife.

17'n Towenares mag jy nie laat lewe nie.מְכַשֵּׁפָ֖ה לֹ֥א תְחַיֶּֽה׃ סIf her father absolutely refuses to give her to him, the man still must pay an amount comparable to the bridal price of a virgin.

18Elkeen wat by 'n dier lê, moet beslis gedood word.כָּל־שֹׁכֵ֥ב עִם־בְּהֵמָ֖ה מ֥וֹת יוּמָֽת׃ סYou must not allow a sorceress to live.

19Hy wat aan gode offer, moet vir vernietiging toegewy word, behalwe aan die HERE alleen.זֹבֵ֥חַ לָאֱלֹהִ֖ים יָֽחֳרָ֑ם בִּלְתִּ֥י לַיהוָ֖ה לְבַדּֽוֹ׃Whoever lies with an animal must surely be put to death. 20’n Vreemdeling mag jy nie mishandel nie, en jy mag hom nie onderdruk nie, want julle was vreemdelinge in die land Egipte.וְגֵ֥ר לֹא־תוֹנֶ֖ה וְלֹ֣א תִלְחָצֶ֑נּוּ כִּֽי־גֵרִ֥ים הֱיִיתֶ֖ם בְּאֶ֥רֶץ מִצְרָֽיִם׃If anyone sacrifices to any god other than the LORD alone, he must be set apart for destruction. 21Geen weduwee of weeskind mag julle mishandel nie.כָּל־אַלְמָנָ֥ה וְיָת֖וֹם לֹ֥א תְעַנּֽוּן׃You must not exploit or oppress a foreign resident, for you yourselves were foreigners in the land of Egypt. 22As jy hom sekerlik verdruk, want as hy sekerlik na My roep, sal Ek sy kreet sekerlik hoor,אִם־עַנֵּ֥ה תְעַנֶּ֖ה אֹת֑וֹ כִּ֣י אִם־צָעֹ֤ק יִצְעַק֙ אֵלַ֔י שָׁמֹ֥עַ אֶשְׁמַ֖ע צַעֲקָתֽוֹ׃You must not mistreat any widow or orphan. 23en My toorn sal ontbrand, en Ek sal julle met die swaard doodmaak, en julle vrouens sal weduwees wees en julle seuns weeskinders.וְחָרָ֣ה אַפִּ֔י וְהָרַגְתִּ֥י אֶתְכֶ֖ם בֶּחָ֑רֶב וְהָי֤וּ נְשֵׁיכֶם֙ אַלְמָנ֔וֹת וּבְנֵיכֶ֖ם יְתֹמִֽים׃ פIf you do mistreat them, and they cry out to Me in distress, I will surely hear their cry.

24As jy silwer leen aan My volk, aan die arme by jou, mag jy vir hom nie soos ’n skuldeiser wees nie; julle mag geen rente op hom lê nie.אִם־כֶּ֣סֶף׀ תַּלְוֶ֣ה אֶת־עַמִּ֗י אֶת־הֶֽעָנִי֙ עִמָּ֔ךְ לֹא־תִהְיֶ֥ה ל֖וֹ כְּנֹשֶׁ֑ה לֹֽא־תְשִׂימ֥וּן עָלָ֖יו נֶֽשֶׁךְ׃My anger will be kindled, and I will kill you with the sword; then your wives will become widows and your children will be fatherless. 25As jy die kleed van jou naaste sekerlik as pand neem, moet jy dit aan hom teruggee voordat die son ondergaan,

Letterlik: tot die son ingaan.

אִם־חָבֹ֥ל תַּחְבֹּ֖ל שַׂלְמַ֣ת רֵעֶ֑ךָ עַד־בֹּ֥א הַשֶּׁ֖מֶשׁ תְּשִׁיבֶ֥נּוּ לֽוֹ׃If you lend money to one of My people among you who is poor, you must not act as a creditor to him; you are not to charge him interest. 26want dit alleen is sy kleed, sy kleed vir sy vel. Waarin sal hy slaap? En as hy na My roep, sal Ek hoor, want Ek is genadig.כִּ֣י הִ֤וא לְבַדָּ֔הּ הִ֥וא שִׂמְלָת֖וֹ לְעֹר֑וֹ בַּמֶּ֣ה יִשְׁכָּ֔ב וְהָיָה֙ כִּֽי־יִצְעַ֣ק אֵלַ֔י וְשָׁמַעְתִּ֖י כִּֽי־חַנּ֥וּן אָֽנִי׃ סIf you take your neighbor’s cloak as collateral, return it to him by sunset,

27God mag jy nie vloek nie, en ’n leier onder jou volk mag jy nie vervloek nie.

Of: Regters mag jy nie vloek nie.

אֱלֹהִ֖ים לֹ֣א תְקַלֵּ֑ל וְנָשִׂ֥יא בְעַמְּךָ֖ לֹ֥א תָאֹֽר׃because his cloak is the only covering he has for his body. What else will he sleep in? And if he cries out to Me, I will hear, for I am compassionate. 28Jou volle oes en die sap van jou pers mag jy nie uitstel nie. Die eersgeborene van jou seuns moet jy aan My gee.

Letterlik: Jou volheid en jou druppel.

מְלֵאָתְךָ֥ וְדִמְעֲךָ֖ לֹ֣א תְאַחֵ֑ר בְּכ֥וֹר בָּנֶ֖יךָ תִּתֶּן־לִּֽי׃You must not blaspheme God or curse the ruler of your people. 29So moet jy doen met jou os en met jou kleinvee: sewe dae moet dit by sy moeder wees; op die agtste dag moet jy dit aan My gee.כֵּֽן־תַּעֲשֶׂ֥ה לְשֹׁרְךָ֖ לְצֹאנֶ֑ךָ שִׁבְעַ֤ת יָמִים֙ יִהְיֶ֣ה עִם־אִמּ֔וֹ בַּיּ֥וֹם הַשְּׁמִינִ֖י תִּתְּנוֹ־לִֽי׃You must not hold back offerings from your granaries or vats. You are to give Me the firstborn of your sons. 30En mense van heiligheid moet julle vir My wees; en vleis wat in die veld verskeur is, mag julle nie eet nie; aan die hond moet julle dit gooi.

Letterlik: manne van heiligheid.

וְאַנְשֵׁי־קֹ֖דֶשׁ תִּהְי֣וּן לִ֑י וּבָשָׂ֨ר בַּשָּׂדֶ֤ה טְרֵפָה֙ לֹ֣א תֹאכֵ֔לוּ לַכֶּ֖לֶב תַּשְׁלִכ֥וּן אֹתֽוֹ׃ סYou shall do likewise with your cattle and your sheep. Let them stay with their mothers for seven days, but on the eighth day you are to give them to Me.